Αυτοί που δεν την παλεύουν στην Αργολίδα και αυτοί που δεν την αλλάζουν με τίποτα

Τρεις μεγάλωσαν στην Αργολίδα, τελείωσαν εδώ το σχολείο, έφυγαν για την Αθήνα και δεν σκέφτηκαν ποτέ σοβαρά να επιστρέψουν. Οι άλλοι τρεις έμειναν. Και όχι επειδή δεν μπορούσαν να φύγουν. Επειδή, όπως λένε, δεν θα άλλαζαν την Αργολίδα με τίποτα. Για κάποιους η Αθήνα είναι ελευθερία. Για άλλους είναι μια πόλη όπου μπορεί να περάσει ολόκληρη ημέρα χωρίς κανείς να σε κοιτάξει στα μάτια. Για κάποιους η Αργολίδα είναι σπίτι. Για άλλους είναι ένα μέρος όπου όλοι γνωρίζουν πού πήγες, με ποιον πήγες και -μερικές φορές- πριν ακόμη επιστρέψεις.

Η Γεωργία, 34 ετών, μεγάλωσε στο Άργος και έφυγε στα 18 της για σπουδές στην Αθήνα. Έμεινε, βρήκε δουλειά και σήμερα δεν φαντάζεται εύκολα τον εαυτό της να επιστρέφει. «Μου αρέσει ότι μπορώ να χαθώ», μας λέει. «Στην Αθήνα μπορείς να βγεις όπως θέλεις, να πας όπου θέλεις, να αλλάξεις παρέες, δουλειά, γειτονιά. Δεν αισθάνεσαι ότι πρέπει να δώσεις λογαριασμό σε κανέναν».

Όταν επιστρέφει στο Άργος για λίγες ημέρες, χαίρεται την οικογένεια, τους παλιούς φίλους και τις μικρές αποστάσεις. Μετά, όμως, αρχίζει να νιώθει εκείνο που την έκανε κάποτε να θέλει να φύγει. «Συναντάς έναν άνθρωπο και ξέρει ήδη ότι γύρισες. Αυτό στην Αθήνα δεν υπάρχει. Η ανωνυμία για μένα είναι ελευθερία».

Ο Βασίλης, 62 ετών, από την άλλη, ακούει τη λέξη «ανωνυμία» και σχεδόν γελάει. Ζει όλη του τη ζωή σε χωριό έξω από το Ναύπλιο και θεωρεί ακριβώς το αντίθετο. «Τι να την κάνω την ανωνυμία; Να πάθω κάτι και να μη με ξέρει ο διπλανός; Εδώ θα περάσει κάποιος από το σπίτι και θα ρωτήσει αν είσαι καλά. Ναι, μπορεί να σε κουτσομπολέψουν. Αλλά πολλές φορές αυτό που οι άλλοι λένε κουτσομπολιό, εμείς το λέμε ενδιαφέρον».

Η αντίθεση γίνεται ακόμη μεγαλύτερη όταν η κουβέντα φτάνει στον ρυθμό της καθημερινότητας. Ο Νίκος, 41 ετών, μεγάλωσε στο Κρανίδι και ζει εδώ και σχεδόν δύο δεκαετίες στην Αθήνα. Του αρέσει η κίνηση, τα μαγαζιά, οι επιλογές, οι άνθρωποι, το γεγονός ότι ακόμη και αργά το βράδυ αισθάνεται πως η πόλη συνεχίζει. «Στο Κρανίδι, στην Ερμιόνη, ακόμη και στο Πόρτο Χέλι, ειδικά τον χειμώνα, κάποιες φορές νιώθω ότι όλα τελειώνουν πολύ νωρίς. Στην Αθήνα πάντα κάτι συμβαίνει. Έχεις την αίσθηση ότι βρίσκεσαι μέσα στη ζωή».

Μόνο που αυτό που για εκείνον είναι ζωή, για την Κωνσταντίνα, 57 ετών, από την Επίδαυρο, είναι εξάντληση. «Να κάνω μία ώρα για να πάω στη δουλειά και άλλη μία για να γυρίσω; Εδώ σε δέκα λεπτά είσαι εκεί που θέλεις. Τελειώνεις τις δουλειές σου και σου μένει και ημέρα να ζήσεις». Η Κωνσταντίνα επισκέπτεται συχνά τα παιδιά της στην Αθήνα. Της αρέσει για δύο ή τρεις ημέρες. Μετά αρχίζει να αναζητά την αυλή της, τη γειτονιά της, τον καφέ με ανθρώπους που γνωρίζει χρόνια.

Ο Παναγιώτης, 27 ετών, έφυγε από παραθαλάσσιο χωριό του Άργους αμέσως μετά το σχολείο. Σήμερα εργάζεται στην Αθήνα και βλέπει τα πράγματα περισσότερο επαγγελματικά. «Εδώ έχω περισσότερες πιθανότητες. Μπορώ να αλλάξω δουλειά χωρίς να πρέπει να αλλάξω ολόκληρη ζωή. Στην επαρχία οι επιλογές είναι συγκεκριμένες. Αν θέλεις να κυνηγήσεις κάποια πράγματα, πολλές φορές πρέπει να φύγεις». Παραδέχεται, όμως, ότι κάθε Αύγουστο που επιστρέφει κάτι τον δυσκολεύει όταν έρχεται η ώρα να φύγει. Η θάλασσα λίγα λεπτά μακριά, ένας καφές χωρίς κορναρίσματα, το βράδυ που μπορείς ακόμη να ακούσεις τα τζιτζίκια. «Είναι ωραία για διακοπές», λέει.

Και αυτή ακριβώς η φράση είναι που ενοχλεί περισσότερο τον Δημήτρη, 38 ετών, που επέλεξε να μείνει στο Ναύπλιο. «Γιατί για διακοπές; Εδώ είναι η κανονική μας ζωή. Μπορεί να έχουμε λιγότερες επιλογές, αλλά έχουμε περισσότερο χρόνο. Σε είκοσι λεπτά μπορείς να είσαι στη θάλασσα, στο χωριό, στο σπίτι ενός φίλου. Τα παιδιά μεγαλώνουν διαφορετικά. Ξέρεις τον άνθρωπο που θα συναντήσεις στον δρόμο».

Και κάπου εκεί η συζήτηση επιστρέφει στην αρχή. Αθήνα ή Αργολίδα; Στην Αθήνα μπορείς να χαθείς μέσα σε εκατομμύρια ανθρώπους και αυτό, για κάποιους, είναι η μεγαλύτερη ελευθερία. Στην Αργολίδα δύσκολα χάνεσαι. Κάποιος θα σε γνωρίζει, κάποιος θα σε χαιρετήσει, κάποιος ίσως και να σε σχολιάσει. Η πρωτεύουσα προσφέρει επιλογές, ταχύτητα, ευκαιρίες και την αίσθηση ότι κάτι συμβαίνει συνεχώς. Η Αργολίδα προσφέρει μικρές αποστάσεις, γνώριμα πρόσωπα και έναν ρυθμό που αφήνει περισσότερο χώρο ανάμεσα στις ώρες.

Οι τρεις που έφυγαν αγαπούν ακόμη τον τόπο όπου μεγάλωσαν. Απλώς δεν θέλουν πια να ζήσουν εδώ. Οι τρεις που έμειναν βλέπουν φίλους και συγγενείς να φεύγουν, αλλά επιμένουν ότι δεν έχασαν το τρένο. Απλώς επέλεξαν να μην ανέβουν ποτέ σε αυτό. Και ίσως τελικά εκεί βρίσκεται ολόκληρη η διαφορά: ο ένας κοιτάζει την Αθήνα και βλέπει ζωή. Ο άλλος κοιτάζει την ίδια πόλη και βλέπει βιασύνη. Ο ένας κοιτάζει την Αργολίδα και βλέπει περιορισμό. Ο άλλος κοιτάζει ακριβώς το ίδιο μέρος και βλέπει ελευθερία.