«Να της μιλήσω ή θα το μάθει ο πατέρας της;»

Υπήρχε μια εποχή που για να γνωρίσεις τον άνθρωπο που ίσως θα γινόταν ο σύντροφός σου δεν χρειαζόταν να σύρεις το δάχτυλο δεξιά σε μια οθόνη. Δεν υπήρχαν Tinder, Instagram, Messenger, ούτε κινητά για ένα βιαστικό «πού είσαι;». Στην Αργολίδα, ο έρωτας έπρεπε να βρει άλλους δρόμους.

Περνούσε από την πλατεία, το πανηγύρι, την κυριακάτικη βόλτα, έναν γάμο, το καφενείο και -πολύ συχνά- από το άγρυπνο βλέμμα συγγενών και γειτόνων. Κι όμως, με πολύ λιγότερους τρόπους επικοινωνίας, οι άνθρωποι κατάφερναν να συναντιούνται, να ερωτεύονται και πολλές φορές να μένουν μαζί μια ολόκληρη ζωή.

Στο Άργος και στο Ναύπλιο, η απογευματινή και βραδινή βόλτα ήταν κάτι περισσότερο από περίπατος. Ήταν το κοινωνικό δίκτυο της εποχής, μόνο που αντί για φωτογραφίες προφίλ υπήρχαν βλέμματα. Οι παρέες των κοριτσιών περπατούσαν μαζί και λίγα μέτρα πιο πέρα βρίσκονταν οι παρέες των αγοριών.

Ένα βλέμμα που επαναλαμβανόταν δύο και τρεις φορές ήταν το πρώτο «like», ενώ ένα χαμόγελο μπορούσε να θεωρηθεί ολόκληρη δήλωση ενδιαφέροντος. Το δύσκολο ήταν να βρεθεί η στιγμή για μια κουβέντα χωρίς να το μάθει όλη η γειτονιά. Άλλωστε, στην παλιά Αργολίδα, πριν μάθεις εσύ ποιος ήταν ο άλλος, πιθανότατα το ήξερε ήδη η μισή πόλη.

Στα χωριά, τα πανηγύρια ήταν ίσως η μεγαλύτερη «εφαρμογή γνωριμιών» της εποχής. Νέοι από διαφορετικά μέρη συναντιούνταν γύρω από τις παρέες, τις ορχήστρες και τον χορό και μια τέτοια βραδιά μπορούσε να αλλάξει τη ζωή τους. Ένας χορός ήταν αρκετός για να αρχίσουν τα πρώτα ψιθυρίσματα και μια δεύτερη ματιά μπορούσε να γίνει θέμα συζήτησης την επόμενη ημέρα.

Κάπου ανάμεσα στο κλαρίνο, στα τραπέζια και στις οικογένειες που παρακολουθούσαν τα πάντα γεννιόταν το φλερτ. Αν υπήρχε ενδιαφέρον, ένας φίλος, μια ξαδέλφη ή ένας αδελφός αναλάμβανε πολλές φορές να μεταφέρει το μήνυμα. Ήταν, κατά κάποιον τρόπο, το Messenger της εποχής.

Υπήρχε φυσικά και το προξενιό. Το «ξέρω ένα καλό παιδί» ή «να γνωριστούν τα παιδιά» μπορούσε να αποτελέσει την αρχή μιας σχέσης. Η οικογένεια είχε μεγαλύτερο ρόλο και το ποιος ήταν κάποιος, από ποιο σπίτι προερχόταν και τι δουλειά έκανε είχαν ιδιαίτερη σημασία. Όμως μετά τις συστάσεις ερχόταν η πραγματική δοκιμασία. Θα άρεσε ο ένας στον άλλον; Γιατί όσο κι αν προσπαθούσαν συγγενείς και προξενητές, εκείνη τη μικρή σπίθα ανάμεσα σε δύο ανθρώπους δεν μπορούσε να την κανονίσει κανείς.

Και όταν υπήρχε ενδιαφέρον, άρχιζε η δυσκολότερη αποστολή. Η επικοινωνία. Το σταθερό τηλέφωνο ήταν συνήθως στη μέση του σπιτιού και μπορούσε να το σηκώσει ο πατέρας, η μητέρα ή η γιαγιά. Παλαιότερα υπήρχαν τα γράμματα και τα κρυφά σημειώματα, που περνούσαν από χέρι σε χέρι με τη βοήθεια έμπιστων φίλων. Μια απάντηση μπορεί να χρειαζόταν ώρες ή ακόμη και ημέρες. Δεν υπήρχε «διαβάστηκε», ούτε τρόπος να δεις αν ο άλλος ήταν συνδεδεμένος. Υπήρχε μόνο η αγωνία και η αναμονή.

Σήμερα ένα ζευγάρι μπορεί να γνωριστεί στο Instagram και μέσα σε ένα βράδυ να έχει ανταλλάξει δεκάδες μηνύματα. Τότε κάποιος μπορούσε να περιμένει μέχρι την επόμενη Κυριακή μόνο και μόνο για να ξαναδεί ένα πρόσωπο στην πλατεία. Αυτό δεν σημαίνει ότι οι παλιές σχέσεις ήταν καλύτερες. Σημαίνει ότι ο έρωτας είχε διαφορετική ταχύτητα.

Πριν από τα κινητά και τα social media, ένα πανηγύρι σε χωριό της Αργολίδας, ένα βλέμμα, ένας χορός ή ένα κρυμμένο γράμμα μπορούσαν να γίνουν η αρχή μιας ολόκληρης ζωής. Και ίσως γι’ αυτό, δεκαετίες αργότερα, πολλοί θυμούνται ακόμη ακριβώς πού και πώς γνωρίστηκαν.