Άσχημα μαντάτα για τους καπνιστές

Νέο τοπίο φαίνεται να διαμορφώνεται στην Ευρώπη όσον αφορά τη φορολογία καπνικών προϊόντων, με την Ελλάδα να βρίσκεται στο επίκεντρο των αλλαγών λόγω των χαμηλότερων επιβαρύνσεων που ισχύουν σήμερα.

Σύμφωνα με μελέτη που παρουσιάστηκε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η τιμή ενός πακέτου τσιγάρων στη χώρα μας ενδέχεται να αυξηθεί αισθητά, φτάνοντας έως και τα 6,50 ευρώ, από περίπου 4,80 ευρώ που κοστίζει σήμερα, εφόσον προχωρήσει το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο.

Η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις χώρες με τους χαμηλότερους ειδικούς φόρους κατανάλωσης, μαζί με την Κύπρο, την Ουγγαρία και τη Βουλγαρία, γεγονός που σημαίνει ότι θα απαιτηθούν αυξήσεις που σε ορισμένες περιπτώσεις ξεπερνούν το 80%, ώστε να υπάρξει εναρμόνιση με τα νέα όρια.

Ενδεικτικό είναι ότι η χώρα βρίσκεται μόλις στην 24η θέση μεταξύ των κρατών-μελών ως προς τον φόρο ανά πακέτο 20 τσιγάρων, ο οποίος διαμορφώνεται στα 2,74 ευρώ.

Την ίδια ώρα, τα στοιχεία δείχνουν ότι το κάπνισμα στην Ελλάδα παραμένει σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα. Οι καπνιστές καταναλώνουν κατά μέσο όρο 18,13 τσιγάρα ημερησίως, το υψηλότερο ποσοστό στην ΕΕ, ενώ περίπου το 36% του πληθυσμού δηλώνει καπνιστής, όταν ο ευρωπαϊκός μέσος όρος είναι 24%.

Ιδιαίτερα ανησυχητικό παραμένει και το φαινόμενο του παράνομου εμπορίου, καθώς εκτιμάται ότι περίπου 2,5 δισεκατομμύρια τσιγάρα στην Ελλάδα προέρχονται από τη μαύρη αγορά, ποσοστό που αντιστοιχεί στο 17,5% της συνολικής κατανάλωσης. Συνολικά, η κατανάλωση αγγίζει τα 14,3 δισεκατομμύρια τσιγάρα ετησίως, δηλαδή περίπου 714 εκατομμύρια πακέτα.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, η εικόνα είναι εξίσου έντονη, καθώς σύμφωνα με το Tobacco Atlas, περισσότερα από 5 τρισεκατομμύρια τσιγάρα καταναλώθηκαν μέσα σε ένα έτος, με περίπου 657 δισεκατομμύρια να διακινούνται παράνομα.

Το κάπνισμα εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις σοβαρότερες απειλές για τη δημόσια υγεία, με πάνω από 7 εκατομμύρια θανάτους ετησίως, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.

Σε οικονομικό επίπεδο, η επιβάρυνση για τους Έλληνες καπνιστές είναι ήδη σημαντική. Με τη σημερινή τιμή, το κόστος φτάνει περίπου τα 130,5 ευρώ τον μήνα και σχεδόν τα 1.588 ευρώ ετησίως. Αν η τιμή ανέβει στα 6,50 ευρώ, η μηνιαία δαπάνη εκτιμάται ότι θα φτάσει τα 176,8 ευρώ, με το ετήσιο κόστος να ξεπερνά τα 2.150 ευρώ, δηλαδή μια επιπλέον επιβάρυνση άνω των 560 ευρώ τον χρόνο.